10 februari, 2014

Cultuur & Evenementen

Het kan bijna niet anders of iedere Leidenaar kent het Leids Cabaret Festival wel. Half februari vormt de Leidse Schouwburg het decor van alweer de 36ste editie. Maar er valt meer te lachen in Leiden: Just Kidding! Comedy is een nieuw initiatief op het gebied van stand-up comedy en ook de Leidse Schouwburg zoekt steeds naar nieuwe mogelijkheden om cabaret te programmeren. “Leiden is van oudsher een stad waar cabaret bij past”, zegt Bart van Mossel, artistiek directeur van Stadspodia Leiden.

Ruim een jaar geleden werd in café Meneer Jansen de basis gelegd voor een nieuwe stand-up comedyshow. Arend Weijand nam het initiatief tot Just Kidding! Comedy omdat hij iets wilde toevoegen aan de Vrijplaats, een plek aan de Middelstegracht waar culturele en maatschappelijke initiatieven tot ontplooiing kunnen komen. Er waren al literatuur-, muziek- en politieke avonden, maar Arend zocht als vrijwilliger naar een manier om meer bezoekers te trekken. Volgens hem was dat mogelijk door ook avonden met stand-up comedy te organiseren. Samen met Cathalijne van Oort trok hij de stoute schoenen aan. Inmiddels halen ze elke drie maanden verschillende comedians naar Leiden.

De vierde comedyshow bij de Vrijplaats is aanstaande. Op 20 februari zal onder anderen Adam Fields (foto) uit Groot-Brittannië optreden. Het Adam Fieldsenthousiasme bij de bezoekers is tot dusverre groot. Weijand: “Het mooiste compliment was van een liefhebber die de intieme sfeer van de Vrijplaats vergeleek met Toomler in Amsterdam, ook wel het ‘mekka van de stand-up comedy’ genoemd.” De Vrijplaats biedt momenteel plaats aan maximaal tachtig toeschouwers, maar er wordt gewerkt aan een theaterachtige ruimte waar plek is voor 120 bezoekers.

 

Geen garantie voor uitverkochte zalen

Cabaret is populair en de voorstellingen lopen goed, zo weet ook Bart van Mossel. Toch stromen de zalen niet meer zo gemakkelijk vol als vroeger. Van Mossel vertelt dat er iets aan de hand is met het cabaret en geeft aan dat volle zalen in de schouwburg niet langer vanzelfsprekend zijn: “Vroeger stuurden we één persbericht en een show van bijvoorbeeld Freek de Jonge was direct uitverkocht. Nu kost dat meer moeite. Ook Lebbis (van het cabaretduo Lebbis & Jansen, red.) vertelde me vorig jaar dat zijn shows lang niet altijd meer uitverkocht zijn.”

Voor de voorrondes van het Leids Cabaret Festival geldt hetzelfde. Om Cabaretfestival, audities Scheltemade kaarten te verkopen moet er hard worden gewerkt. Volgens Van Mossel kan dat door een betere zichtbaarheid van het festival in de stad. “Het festival moet meer aanwezigheid claimen, het moet als het ware over de stad worden uitgesmeerd. En een goede randprogrammering zou ook een bijdrage leveren aan het succes.”

De weg naar de Vrijplaats

Dat klinkt als muziek in de oren van Arend Weijand, die met Just Kidding! Comedy graag een rol wil spelen bij de totstandkoming van die randprogrammering. “Aansluiten bij het Leids Cabaret Festival zie ik als een droom”, stelt hij. “Het zou te gek zijn als onze comedians tijdens de festivalweek door de stad heen kunnen optreden. Dan zou Leiden echt een week lang geheel in het teken staan van cabaret en comedy.”

Voorlopig richt Just Kidding! Comedy zich op de eigen activiteiten. Ook Weijand en Van Oort signaleren dat een avondje lachen niet vanzelfsprekend leidt tot een uitverkochte zaal. Van Oort: “Het publiek weet ons steeds beter te vinden, maar het kan beter. Momenteel zijn er gemiddeld vijftig tot zestig bezoekers, niet uitverkocht dus.” Mond-tot-mondreclame blijkt vooralsnog het beste promotiemiddel voor het nieuwe initiatief, maar helaas weet nog niet iedereen de weg naar de Vrijplaats te vinden. Toch zijn de organisatoren niet ontevreden. Van Oort lacht: “We zijn nog geen jaar bezig en we worden nu al in één adem genoemd met het Leids Cabaret Festival.”

Wennen aan stand-up comedy

Stand-up comedy is in de jaren negentig overgewaaid uit Engeland en de Verenigde Staten. Voor de Nederlandse toeschouwers is het een Vrijplaats Leidenvrij nieuw fenomeen waar ze aan moeten wennen. Dat geldt overigens ook voor de comedians. Van Oort: “Nederlanders zijn afwachtend, en bij stand-up comedy is het juist de bedoeling dat het publiek meedoet.” Mensen die verwachten een avond passief te kijken en luisteren worden verrast, en moeten het soms op zich laten inwerken. De comedians zijn namelijk voortdurend op zoek naar interactie.

Just Kidding! Comedy hoopt in de toekomst een gevestigd evenement te worden in Leiden. De driemaandelijkse voorstellingen zijn nog niet uitverkocht, de hoop is dat dit in de toekomst wel het geval zal zijn. Momenteel organiseren Van Oort en Weijand de avonden naast hun reguliere baan. Hoewel ze mikken op groei van hun initiatief, willen ze ook weer niet te groot groeien. Ook is het voor Weijand belangrijk dat Just Kidding! Comedy in de Vrijplaats blijft. “Het is nu een win-winsituatie: Leiden heeft meer cabaret en de Vrijplaats een gevarieerder en groter publiek.”

Springplank voor nieuwe cabaretiers

Het aantal cabaretvoorstellingen in Leiden is sowieso gestegen. Stadspodia (Leidse Schouwburg en Stadsgehoorzaal Leiden) hebben voor beginnende cabaretiers mogelijkheden gecreëerd in het nieuwe Theater Ins Blau aan de Haagweg. Het betreft een kleinere zaal waar jong talent kan optreden; opkomende cabaretiers die nog niet klaar zijn voor de schouwburg. Daarnaast verklapt Van Mossel dat er in het nieuwe theaterseizoen weer voorstellingen zullen worden geprogrammeerd in de Kapelzaal aan de Oude Vest. “Tot 2002 waren er voorstellingen te zien in deze zaal van BplusC, en ik ben blij dat het vanaf september 2014 weer gaat gebeuren. Deze zaal biedt plaats aan 90 toeschouwers en op deze manier bieden we een springplank voor nieuwe cabaretiers.”

De Leidse Schouwburg, de Vrijplaats, Theater Ins Blau en de Kapelzaal; we kunnen onze lol niet op. En dan zouden we nog bijna vergeten dat Scheltema ook steeds actiever is op het gebied van cabaret. In het meld je aan lcf-2014HR (1)complex aan de Oude Singel vinden voorstellingen met nieuwe cabaretiers plaats, maar ook try-outs van gevestigde namen die in een vroeg stadium hun show presenteren. Op drie zondagen in januari vormde Scheltema het toneel voor de audities van het Leids Cabaret Festival. Gratis entree en een goede sfeer zorgden voor volle zalen. Scheltema maakt met het ‘festivalrestaurant’, een primeur, ook deel uit van het reguliere festival. Tijdens de week van het festival heb je de mogelijkheid om voorafgaand aan de voorstelling te komen eten.

Zorg dat er een nieuwe ster wordt geboren

We kunnen de toekomst van het cabaret in Leiden dus met een glimlach tegemoet zien. Bart van Mossel sluit desondanks af met een wens: dat het Leids Cabaret Festival dit jaar weer een grote naam mag voortbrengen. “Voor de optredens leg ik in de kleedkamers van de deelnemers altijd een briefje met de tekst: Zorg dat er een nieuwe ster wordt geboren.” Het festival heeft in het verleden veel bekende cabaretiers voortgebracht, maar van de deelnemers van de afgelopen edities is niemand echt doorgebroken. Volgens Van Mossel is het tijd voor weer een grote winnaar. Voor het cabaret, voor de naam van het festival én voor Leiden.

Nieuwsbrief

Ontvang wekelijks de beste artikelen