17 december, 2013

Stad & Politiek

Wat is Leiden zonder de studenten? Hoewel ze niet op ieder tijdstip even geliefd zijn, laten ze de stad bruisen. Van gezelligheid, en soms ook met serieuzere activiteiten. Met de gemeenteraadsverkiezingen in het vooruitzicht is de vraag: wanneer gaat de Leidse student zich wagen aan een eigen politieke partij? Tijd om de verhoudingen tussen gemeente en studenten op scherp te zetten.

STIP

Schermafbeelding 2013-12-17 om 16.25.03

Anne Viruly aan het woord in de Delftse raadzaal.

Een voorbeeld voor studenten in Leiden met politieke ambities is het Delftse STIP (Studenten Techniek In Politiek). In tegenstelling tot Leiden heeft Delft, van oudsher tevens een studentenstad, sinds 1994 een studentenpartij in de gemeenteraad. Na de lancering van STIP behaalde de partij al snel drie van de zevendertig zetels. Anne Viruly, gemeenteraadslid voor STIP, noemt een aantal redenen waarom de partij destijds is opgezet: “Een belangrijk en nog steeds actueel probleem is studentenhuisvesting. De partij wilde de mogelijkheden voor studentenkamers uitbreiden. Daarnaast was er sprake van een vergrijsde raad die niets kon betekenen voor jongeren in de stad. Er werd weinig aandacht geschonken aan studentenzaken en zaken omtrent de Universiteit.”
Tegenwoordig luistert STIP niet alleen naar studenten, maar bijvoorbeeld ook naar plaatselijke ondernemers. Anne benadrukt: “De partij is door studenten opgericht, maar wij zijn er voor alle Delftenaren.” Wat is nou de meerwaarde van zo’n partij? Volgens het jonge raadslid is het belangrijk dat studenten bijdragen aan hun stad en hun talenten kunnen ontwikkelen. “Jongeren hebben een pragmatische en moderne kijk op beleid. Zij kunnen een stad veranderen vanuit hun frisse visie.”

Studenten worden opgeslokt door de verenigingen

Politiek spel

Hoewel de Leidse student dezelfde ‘frisse visie’ zal hebben als een student uit Delft, ontbreekt in Leiden toch die eigen stem in de gemeentepolitiek. Waarom komt een politieke studentenpartij in Leiden niet van de grond? Volgens Joery Strijtveen (duo–raadslid voor het CDA in Leiden en als student al actief in de gemeentepolitiek) vormen de huidige politieke partijen in de stad al een goede ingang voor studenten die mee willen dingen in het gemeentelijke politieke spel: “De gevestigde partijen in Leiden mobiliseren studenten vanaf dag één van hun studie. In de introductieweek van de Universiteit Leiden werven de politieke partijen namelijk hun nieuwe leden. Bovendien worden studenten, en dat is specifiek voor Leiden, ‘opgeslokt’ door de vele studentenverenigingen die de stad rijk is. De noodzaak voor studenten om zich te verenigen in een politieke partij, ontbreekt in onze studentenstad.”
Ook Pieter van Woensel (VVD – wethouder van onder andere studentenzaken in Leiden) ziet op dit moment geen concrete voedingsbodem voor een studentenpartij. Volgens hem hebben eerdere initiatieven zoals WijLeiden (studentenpartij uit 2006) en een debat met studenten in 2008 ervoor gezorgd dat de studenten en de gemeente dichter naar elkaar toe zijn gegroeid. Van Woensel: “Uit deze plannen is bijvoorbeeld de portefeuille studentenzaken ontstaan. Dit heeft ervoor gezorgd dat wij als gemeente beter bereikbaar zijn voor studenten. Zij weten nu wie ze moeten aanspreken als er bijvoorbeeld een vergunning nodig is.” Strijtveen bevestigt de woorden van de wethouder en benadrukt dat het goed is als de deuren van politieke partijen altijd openstaan voor studenten: “Als CDA stellen wij bijvoorbeeld ons verkiezingsprogramma op in samenwerking met studenten. Hieruit is onder andere voortgekomen dat de kenniseconomie in Leiden moet worden behouden en we niet te veel studies moeten verliezen aan Den Haag.”

Ver-van-mijn-bedshow

Schermafbeelding 2013-12-17 om 16.24.35

Het bestuur van de PKVV.

Hoe denken de studenten over de bereikbaarheid van de gemeente? Tim Edwards, voorzitter van de Leidse Studenten Belangenorganisatie, merkt dat de gemeente inderdaad toegankelijker is geworden en ziet dan ook geen noodzaak voor een studentenpartij. Edwards: “Mijn logica is dat als er iets mis was geweest voor studenten, er vast al studenten waren opgestaan om daar iets aan te doen.” Een logische redenering, maar werkt dit in de praktijk ook zo? Zullen studenten opstaan als zij het gevoel hebben niet te worden gehoord? De PKVV (Plaatselijke Kamer Van Verenigingen) trekt dit in twijfel en meent dat de gemeentepolitiek eigenlijk niet zo leeft onder studenten. Voorzitter Jan van der Voet: “De lokale politiek lijkt voor studenten, hoe gek dit ook klinkt, een ‘ver-van-mijn-bedshow’. Het besef ontbreekt bij veel studenten wat de gemeente voor hen kan doen en hoe zij dit zelf, actief, kunnen beïnvloeden.” Wethouder Van Woensel sluit zich hierbij aan en bespeurt bij studenten eenzelfde desinteresse in de Leidse politiek.
Ondanks dat een directe noodzaak op dit moment ontbreekt, ligt de bal natuurlijk vooral bij de studenten zelf. Zij kunnen hun interesse in de gemeentepolitiek vergroten, door alert te zijn en studentenonderwerpen te signaleren. Wie anders dan de studenten zelf, weten het beste wat er in hun leefomgeving speelt? Het is volgens Van der Voet dan ook van groot belang de zaken die leven onder studerenden, aan te kunnen kaarten bij de gemeente. Van der Voet: “Als student ben je jong, woon je in de binnenstad en krijg je de thema’s die spelen direct mee. Een studentenpartij zou deze thema’s sneller kunnen agenderen.” Het zou dan gaan om onderwerpen die onderbelicht blijven of die wel worden besproken binnen de gemeenteraad, maar waarbij niet alle facetten worden meegenomen die studenten in de praktijk ervaren. Bijvoorbeeld het evenementenbeleid, dat kan volgens Van der Voet efficiënter. “Er komen ontzettend veel initiatieven vanuit studenten voor evenementen en die moeten allemaal een eigen vergunning aanvragen. Dat vergt een hoop tijd en papierwerk. Deze aanpak kan beter integraal worden aangepakt.”

Je hebt ideeën over je stad, doe er wat aan!

Van Woensel geeft toe dat er meer gedaan kan worden aan prioriteiten voor studenten. “Denk bijvoorbeeld aan het fietsenprobleem. De gemeente heeft plannen voor nieuwe fietsenstallingen klaar liggen, maar waarschijnlijk ben je al afgestudeerd voordat er echt verandering te zien is.” Tim Edwards van LSBo vindt ook dat er ruimte is voor verbetering. Huisvesting is vooral een heikel punt dat extra aandacht verdient, aldus Edwards. Opvallend dat huisvesting vaak genoemd wordt als knelpunt voor studenten, want Strijtveen en Van Woensel zeggen dat hun partijen, CDA en VVD, dit onderwerp hoog in het vaandel hebben staan. Een politieke studentenpartij zou op dergelijke punten in kunnen springen door er op te blijven hameren dat huisvesting een probleem is onder studenten en dat de politieke partijen nog harder hun best moeten doen.

Naamsbekendheid

Wanneer studenten een partij willen oprichten, is bekendheid een prioriteit, daar is iedereen het over eens. Studentenverenigingen zijn een uitkomst voor beginnende, jonge politici. Strijtveen: “Toen ik duo-raadslid wilde worden, kwam mijn ervaring als voorzitter van Augustinus goed van pas. Door mijn bekendheid en brede netwerk heb ik veel voorkeursstemmen gekregen tijdens de gemeenteraadsverkiezingen. In Leiden kan het wat draagvlak betreft heel snel gaan, mits de studentenverenigingen zich verenigen”, aldus Strijtveen. “Met Augustinus en Quintus volledig achter je, kun je zo twee à drie zetels binnenhalen.” Dat klinkt gunstig voor studenten die een partij willen oprichten, bekend maakt immers geliefd. De vraag is wel of je het alleen redt met naamsbekendheid. Inhoudelijke punten spelen immers de hoofdrol, zoals te lezen in De Gouden Tips van Viruly. In Leiden lijkt het er toch op dat er geen studenten zijn die vanuit inhoudelijke standpunten zich politiek groeperen.

Werk aan de winkel

Of er een studentenpartij in Leiden komt is volledig afhankelijk van de inzet van studenten. Er is geen noodzaak, maar zeker ruimte voor een partij onder leiding van gedreven studenten. Wanneer de studentenverenigingen zich samen scharen achter de partij, zou deze flink wat zetels kunnen halen. Uiteraard moet een dergelijke partij een vernieuwende visie hebben op de stad, dat is de belangrijkste tip die Viruly kan meegegeven. “Vergeet daarbij niet dat je je voor álle onderwerpen moet interesseren, niet alleen voor je eigen voorkeuren.” Volgens Anne is het een gemis in je studententijd als je geen politiek actieve ervaring opdoet, want “je bent nog niet getrouwd, je hebt geen kinderen en je hebt bepaalde ideeën over je stad. Doe er wat aan!” Mocht een student zich hierdoor aangesproken voelen, dan is er werk aan de winkel: volgende week sluit de aanmelding voor Leidse partijen die mee willen doen aan de verkiezingen van 2014.

Relevante artikelen

Opgeven is geen optie

Nieuwsbrief

Ontvang wekelijks de beste artikelen