29 april, 2013

Wetenschap & Kennis

Medewerkers van Naturalis Biodiversity Center startten op maandag 29 april met graven op de plek waar mogelijk het skelet van een Tyrannosaurus Rex ligt. Het museum hoopt op dé toekomstige publiekstrekker.

Tyrannosaurus Rex is misschien wel de populairste onder de dinosaurussen. De enorme vleesetende kolos spreekt nogal tot de verbeelding en schittert als bloeddorstig monster in films als Jurassic Park en is een populair speelgoedbeest. Dit wekt de indruk van wetenschappelijk consensus over het uiterlijk van het beest. Maar er nog erg veel onbekend. Wetenschappers van Naturalis hopen met hun T. rex Expedition 2013 daar verandering in te brengen.

Toen regisseur Colin Trevorrow aankondigde dat in Jurassic Park 4 de T. rex, net als in eerdere delen van de dinofilms, een geschubd beest zal zijn, lokte dat een storm aan verontwaardigde reacties uit in de wereld van de paleontologen. De laatste jaren is namelijk steeds duidelijker geworden dat tweebenige vleesetende dinosaurussen zoals de T. rex en de kleinere Velociraptor veren hadden. Ze leken waarschijnlijk meer op vogels (hun enige nog levende verwanten) dan op tweebenige hagedissen.

Het meest complete T. rex skelet staat in Chicago en heet Sue.

Het meest complete T. rex skelet heet Sue en staat in Chicago.

Niet alleen de huid van T. rex is een raadsel. Wetenschappers weten nog niet eens wat het verschil is tussen mannetjes en vrouwtjesskeletten of hoe lang hun staart was. Ook weten ze niet hoe intelligent de dino’s waren en of ze aan ouderlijke zorg deden. Dat er zo weinig bekend is, komt doordat er bijzonder weinig T. rex skeletten gevonden zijn. Slechts twee skeletten zijn voor meer dan 50 procent compleet. T. rex Sue is voor 73 procent bewaard gebleven en staat in the Field Museum of Natural History in Chicago, Illinois, VS en de voor 63 procent complete Stan staat in het Black Hills Institute of Geological Research, Black Hills, South Dakota, VS. Daarnaast zijn er nog een aantal losse botten en wat incomplete skeletten gevonden.

Teenkootjes

Dat we zo weinig weten over de T. rex, maakt de opgraving, waarmee onderzoekers van Naturalis op 29 april starten, spannend. De leiding van de onderneming ligt in handen van paleontoloog Pete Larson van het Black Hills Institute. Larson was ook betrokken bij de opgraving van zowel Sue als Stan. Op de plek waar Naturalis gaat graven, vond hij teenkootjes van een T. rex. Volgens Naturalismedewerker Anne Schulp is hiermee de kans op slagen groot. Op de site van National Geographic stelt hij: “Als je kleine teenkootjes bij elkaar vindt die nog in het oorspronkelijke verband liggen, dan heb je een hele goede kans op een compleet skelet. Het ziet er goed uit.”

Als de expeditie slaagt, is het wetenschappelijk belang groot. Toch is dat niet de enige reden voor de expeditie. Op dit moment heeft Naturalis alleen vegetarische dinosaurussen. Een grote vleeseter zou de collectie een stuk spannender maken. Naturalis gaat verbouwen en in 2017 moet het T. rex skelet dé publiekstrekker van het vernieuwde museum worden.

Geen garantie

Een grootschalige mediacampagne maakt de T. rex al beroemd voordat hij gevonden is. Op zowel de website van Naturalis als die van National Geographic zijn de ontwikkelingen op de voet te volgen. “Op zondag 28 april was de eerste live verbinding met Amerika”, vertelt Astrid Kromhout van Naturalis. “Zowel kinderen als volwassenen stelden vragen.” Dat is een ontwikkeling die het museum graag ziet. “Naturalis moet het leukste familiemuseum van Europa worden. Een museum voor kinderen én hun ouders”, stelt Kromhout.

Wat de expeditie voor Naturalis extra spannend maakt, is de kans dat de resultaten tegenvallen. Een garantie op een (bijna) complete T. rex is er namelijk niet. Op zich is dat niet vreemd, want negatieve resultaten horen bij wetenschappelijk onderzoek. In tegenstelling tot deze expeditie gebeurt het meeste wetenschappelijk onderzoek niet onder het oog van het grote publiek. Maar hopelijk zitten de teenkootjes vast aan een heel skelet en staat de enige T. rex buiten de VS vanaf 2017 in Leiden.

Nieuwsbrief

Ontvang wekelijks de beste artikelen