09 mei, 2013

Wetenschap & Kennis

Het lijkt typisch Leids. Als de gemeente het laat afweten, nemen burgers het heft in eigen handen. Maak kennis met het jongste onder de Leidse burgerinitiatieven: Proyecto Verde. Het is een stadslandbouw starterspakket voor studenten en even gratis als duurzaam.

Proyecto Verde 2

Denise Verdouw met haar eerste Nederlandse stapeltuin. (C) Hermen Visser

Toen de Leidse studente Turks Denise Verdouw vrijwilligerswerk deed in een Costa Ricaans dorpje, was zij diep onder de indruk van de manier waarop alle dorpsbewoners zelf hun voedsel verbouwden. Het inspireerde haar dusdanig dat ze ter plekke Proyecto El Tube opzette. Nu ze terug is in Nederland, wil ze hetzelfde in Leiden. Samen met een actieteam gaat zij onder de naam Proyecto Verde de komende tijd gratis groentetuintjes aanleggen in studentenhuizen.

Een studentenhuis op de Oude Vest heeft de primeur. Bewoonster Liang de Beer, pas afgestudeerd in de geschiedenis, krijgt de eerste tuin van Proyecto Verde. Haar kamer is gevuld met een paar journalisten, huisgenoten en een viertal afgevaardigden van de lokale tak van GroenLinks. Op haar balkonnetje, alleen toegankelijk door het schuifraam, is het actieteam aan de slag. Aan de muur hangen al een paar potjes met kruiden. ‘‘Ik was zelf al een beetje bezig’’, zegt De Beer.

Ook duo-raadslid Jos Olsthoorn van GroenLinks is van de partij. Hij vertelt: ‘‘Denise heeft zelf al heel veel geregeld. Wij hebben haar geholpen aan PET-flessen. Die zijn niet meer zo makkelijk te vinden, de meeste horecagelegenheden gebruiken tegenwoordig glazen flessen. Maar Vrijplaats Leiden bleek ze wel te hebben en heeft de flessen gratis gedoneerd.’’ PET-flessen spelen een belangrijke rol in de aanpak van Verdouw. Samen met een aantal andere vrouwelijke leden van het actieteam monteert ze een stapel flessen aan een latje. De bodem is uit de flessen geknipt en ook de zijkant heeft een gat. De flessen worden op zijn kop op elkaar gezet en de bovenkant (die naar beneden wijst, zie afbeelding) wordt gevuld met aarde.

Op zoek naar de beste manier. (C) Hermen Visser

Op zoek naar de beste manier. (C) Hermen Visser

‘‘De latjes komen van de sloop’’, vertelt De Beer, terwijl ze van achter het glas toekijkt. Alle materialen waarvan haar nieuwe moestuintje wordt gemaakt, zijn hergebruikt. De plantenpotten waarin straks bietjes en tomaten groeien, zijn lege blikken waarin olijven en pizzasaus hebben gezeten. Een oude autoband krijgt aan de muur een tweede leven als plantenbak. Om het helemaal gratis te houden voor de studenten, heeft een goed doel 150 euro ter beschikking gesteld voor zaadjes, plantjes en tuinaarde.

Dit is de eerste tuin die wordt aangelegd. Helemaal gesmeerd loopt de organisatie nog niet. In de zoektocht naar de ideale aanpak passeren boor, hamer, schroeven en spijkers de revue. Het is verleidelijk hier het gezwoeg van de naar duurzaamheid snakkende burger in te zien. De burger die, omdat de gemeente het laat afweten, het heft in eigen hand neemt. Die zich met eigen middelen inzet voor een duurzamere stad. Proyecto Verde staat hierin niet op zich. Ook EnergiekLeiden en de eetbare balkons van Gezonde Gronden zijn burgerinitiatieven die de stad duurzaam moeten maken.

GroenLinks duo-raadslid Jos Olsthoorn helpt een handje. (C) Hermen Visser

GroenLinks duo-raadslid Jos Olsthoorn helpt een handje. (C) Hermen Visser

Raadslid Olsthoorn is uit het raam op het balkon geklommen en helpt de dames van Proyecto Verde een handje. Met een lepel schept hij tuinaarde in de inmiddels voltooide stapel ex-PET-flessen. Op meer structurele steun van de Leidse politiek hoeft stadslandbouw niet te rekenen. Toen de Partij voor de Dieren samen met GroenLinks en PvdA vorig jaar gemeentelijke steun voor stadslandbouwinitiatieven bepleitte, werd dat afgefakkeld. En van het plan om groente en fruit te telen in leegstaande kantoorpanden (dat zijn er nogal wat) hoor je ook niets meer.

Maar wat moet je met landbouw in de stad? Zeker in de binnenstad, waar de ruimte beperkt is, hoef je het voor de opbrengst niet te doen. Hun nieuwe groentetuintjes zullen de studenten niet bijzonder veel geld besparen. Dat beseft Liang de Beer. ‘‘We kunnen er misschien een keer met het hele huis van eten’’, zegt ze. ‘‘Ik vind het ook gewoon leuk om te doen. Het maakt je meer bewust van seizoensgroenten. We weten niet meer in welk seizoen welke groente groeit.’’ Want dat is stadslandbouw ook. Een romantische poging van de stadsmens om in zijn stenen omgeving weer dichter bij de oorsprong van zijn voedsel te komen.

Huisgenoot Aldert Prast heeft zijn accordeon erbij gepakt en zorgt voor muzikale ondersteuning. Zelf gaat hij zich niet wagen aan stadslandbouw. ‘‘Ik ben niet zo’n plantjes-water-geef-mens’’, stelt hij. Wel zal hij helpen bij het opeten van de groente.

Unity FM interviewde Liang de Beer van Proyecto Verde (vanaf 20 minuten).

Nieuwsbrief

Ontvang wekelijks de beste artikelen